LIBRARY.BY → СПОРТ → Самыя моцныя шахматысты за ўсю гісторыю: ТОП-30 → Версия для печати
По стандарту ВАК Республики Беларусь:публикация №1790090681, версия для печати
Самыя моцныя шахматысты за ўсю гісторыю: ТОП-30
Дата публикации: 22 сентября 2026
Публикатор: БЦБ LIBRARY.BY (номер депонирования: BY-1790090681)
Рубрика: СПОРТ
Вызначыць адзінага самага моцнага шахматыста за ўсю гісторыю — задача амаль немагчымая. Параўноўваць гульцоў розных эпох — усё роўна што параўноўваць бегуна на стометроўцы ў 1930-х і сучаснага алімпійскага чэмпіёна: умовы, трэніроўкі і ўзровень канкурэнцыі несупастаўныя.
Таму любыя рэйтынгі накшталт «Топ-30» будуць суб'ектыўнымі. Аднак ёсць некалькі прызнаных аўтарытэтаў, чые імёны фігуруюць у большасці спісаў найвялікшых. Ніжэй — адзін з магчымых варыянтаў такога рэйтынгу, складзены на аснове дамінавання, чэмпіёнскіх тытулаў, пікавага рэйтынгу Эла і ўплыву на гульню.
ТОП-30 самых моцных шахматыстаў у гісторыі
| № | Шахматыст | Краіна | Гады чэмпіёнства / пік | Кароткая характарыстыка |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Гары Каспараў | СССР / Расія | 1985–2000 | Рэкордныя 255 месяцаў на першым радку рэйтынгу, дамінаванне над пакаленнем |
| 2 | Магнус Карлсен | Нарвегія | 2013–2023 | Найвышэйшы пікавы рэйтынг (2882), пяць тытулаў чэмпіёна свету, стабільнасць |
| 3 | Роберт Фішэр | ЗША | 1972–1975 | Рэвалюцыянер, чый пік дамінавання быў абсалютным, рэкордны адрыў у Эла |
| 4 | Эмануіл Ласкер | Германія | 1894–1921 | Дваццаць сем гадоў чэмпіёнства — рэкорд, які наўрад ці будзе пабіты |
| 5 | Хасэ Рауль Капабланка | Куба | 1921–1927 | Шахматны аўтамат, геній інтуіцыі і эндшпіля |
| 6 | Анатоль Карпаў | СССР | 1975–1985 | Доўгае дамінаванне, больш за сто пяцьдзясят турнірных перамог |
| 7 | Аляксандр Алехін | Расія / Францыя | 1927–1935, 1937–1946 | Адзіны, хто вярнуў тытул, геній камбінацыйнай гульні |
| 8 | Міхаіл Батвіннік | СССР | 1948–1963 (з перапынкамі) | Бацька савецкай шахматнай школы, навуковы падыход |
| 9 | Вішванатан Ананд | Індыя | 2007–2013 | Універсал, пяціразовы чэмпіён свету, даўгалецце на вышэйшым узроўні |
| 10 | Уладзімір Крамнік | Расія | 2000–2007 | Пераможца Каспарава, першы абсалютны чэмпіён пасля расколу |
| 11 | Міхаіл Таль | СССР | 1960–1961 | Чараўнік з Рыгі, самы атакуючы чэмпіён у гісторыі |
| 12 | Тыгран Петрасян | СССР | 1963–1969 | Недасяжны майстар абароны і пазіцыйнай барацьбы |
| 13 | Барыс Спаскі | СССР / Францыя | 1969–1972 | Універсал, пераможца Фішэра ў іх першай сустрэчы |
| 14 | Васіль Смыслоў | СССР | 1957–1958 | Інтуітыўны геній, чэмпіён свету і шматразовы пераможца Алімпіяд |
| 15 | Макс Эйвэ | Нідэрланды | 1935–1937 | Адзіны, хто адабраў тытул у Алехіна, матэматык і тактык |
| 16 | Пол Морфі | ЗША | 1858–1862 (неафіц.) | Геній, які апярэдзіў час, бацька камбінацыйнага стылю |
| 17 | Вільгельм Стайніц | Аўстра-Венгрыя / ЗША | 1886–1894 | Першы афіцыйны чэмпіён свету, заснавальнік пазіцыйнай гульні |
| 18 | Адольф Андэрсэн | Прусія | 1851–1858, 1862–1866 | Несмяротная партыя, рамантык атакі |
| 19 | Леван Аранян | Арменія / ЗША | пік 2830 (2014) | Геній дынамікі і тактычных ускладненняў |
| 20 | Фабіяна Каруана | ЗША / Італія | пік 2844 (2014) | Наймацнейшы прэтэндэнт эпохі Карлсена |
| 21 | Хікару Накамура | ЗША | пік 2816 (2015) | Універсал, феномен стрымінгу і бліцу |
| 22 | Уэслі Со | ЗША / Філіпіны | пік 2822 (2017) | Стабільнасць і пазіцыйная моц |
| 23 | Алірэза Фіруджа | Францыя / Іран | пік 2804 (2021) | Самы малады ў гісторыі, хто перавысіў 2800 |
| 24 | Дзін Лічжэнь | Кітай | 2023–2024 | Першы кітайскі чэмпіён свету |
| 25 | Гукеш Домараджу | Індыя | 2024–наст. | Самы малады чэмпіён свету ў гісторыі |
| 26 | Ян Непамняшчы | Расія | пік 2795 (2023) | Двухразовы прэтэндэнт на тытул |
| 27 | Сяргей Каранін | Расія / Украіна | пік 2788 (2011) | Удзельнік аб'яднаўчага матчу |
| 28 | Весэлін Тапалаў | Балгарыя | 2005–2006 (ФІДЭ) | Чэмпіён свету па версіі ФІДЭ, лідар рэйтынгу |
| 29 | Барыс Гельфанд | Ізраіль / Беларусь | пік 2777 (2013) | Прэтэндэнт на тытул, геній эндшпіля |
| 30 | Васіль Іванчук | Украіна | пік 2787 (2007) | Адзін з самых крэатыўных і непрадказальных гросмайстраў |
Чаму рэйтынг выглядае менавіта так
У аснове гэтага спісу ляжаць аб'ектыўныя паказчыкі, якія часта выкарыстоўваюць гісторыкі шахмат.
- Працягласць дамінавання. Каспараў з яго двумастамі пяццюдзесяццю пяццю месяцамі на першым радку і Карлсен з больш чым ста восем'юдзесяццю месяцамі тут па-за канкурэнцыяй.
- Пікавы рэйтынг Эла. Карлсен (2882), Каспараў (2851), Каруана (2844) — тройка лідараў.
- Уплыў на гульню. Фішэр змяніў прафесійныя стандарты, Таль — уяўленне пра атаку, Батвіннік — метадалогію падрыхтоўкі.
Спрэчкі пра тое, хто ж нумар адзін — Каспараў ці Карлсен — вядуцца да гэтага часу. Нарвежац перасягнуў рэкорд па пікавым Эла і дэманструе, магчыма, самую чыстую гульню ў гісторыі, але Каспараў даўжэй утрымліваў карону і дамінаваў у эпоху, калі шахматы ўжо былі камп'ютарызаваныя.
Опубликовано 22 сентября 2026 года
Главное изображение:
КЛЮЧЕВЫЕ СЛОВА (нажмите для поиска): шахматы, наймацнейшыя, гісторыя, ТОП-30, табліца, Каспараў, Карлсен, Фішэр, Ласкер, Капабланка, рэйтынг, чэмпіёны →
